Qirgʻiziston Respublikasi Milliy banki (QRMB) 2026-yil 13-oktabr kuni tijorat banklarining ustav va oʻz (regulyativ) kapitalining minimal miqdori toʻgʻrisidagi 2025-yil 29-dekabrdagi 2025-P-17/71-2-(MHA) raqamli qaroriga kiritiladigan tuzatishlar loyihasini jamoatchilik muhokamasiga qoʻydi. QRMB ushbu tuzatishlarni Qirgʻiziston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 6-martdagi qirgʻiz banklarining xorijda ishlashi uchun huquqiy shart-sharoitlar toʻgʻrisidagi 106-sonli farmoni bilan bevosita bogʻlaydi, bu haqda regulyatorning xabarida va QRMB Telegram-kanalida aytib oʻtilgan.
Regulyator nimalarni e’lon qildi
Qaror loyihasi QRMB saytining «Milliy bankning me’yoriy hujjatlari» / «Muhokama uchun loyihalar» boʻlimida, shuningdek, me’yoriy huquqiy hujjatlar loyihalarini jamoatchilik muhokamasidan oʻtkazish yagona portali koomtalkuu.gov.kg da joylashtirilgan. QRMB relizining oʻzida hujjat oʻzgartirayotgan aniq qoidalar ochiqlanmagan: regulyator faqat tuzatishlarning maqsadini aytib, loyiha matniga havola bergan.
E’tiroz va takliflarni 2026-yil 28-oktabrdan kechiktirmay bmederova@nbkr.kg elektron manziliga Word formatida yuborish kerak.
Tuzatishlar nima uchun kerak
QRMB ikkita maqsadni koʻrsatmoqda. Birinchisi — prezidentning 2026-yil 6-martdagi «Qirgʻiziston Respublikasi banklarining xorijiy davlatlardagi faoliyati uchun huquqiy shart-sharoitlar yaratish chora-tadbirlari toʻgʻrisida»gi 106-sonli farmoni ijrosini ta’minlash. Ikkinchisi — qirgʻiz banklarining xorijdagi filiallari faoliyati bilan bogʻliq xavflarni minimallashtirish.
Matndan kelib chiqadiki, tuzatishlar barcha banklarga emas, balki kapitalni tartibga solishning aynan Qirgʻizistondan tashqarida ishlayotgan yoki boʻlinmalar ochayotgan banklarga nisbatan talablarni belgilashi kerak boʻlgan qismiga taalluqlidir.
Amaldagi qaror qanday tuzilgan
Oʻzgartirishlar kiritilayotgan asosiy hujjat — QRMBning 2026-yil 1-yanvardan kuchga kirgan 2025-yil 29-dekabrdagi 2025-P-17/71-2-(MHA) raqamli qarori. U faoliyat yuritayotgan tijorat banklari uchun minimal ustav kapitalining bosqichma-bosqich oʻsishini belgilaydi:
- 2026-yil 30-iyungacha — 800,0 mln som;
- 2026-yil 1-iyuldan — 1,0 mlrd som;
- 2027-yil 1-iyuldan — 1,5 mlrd som;
- 2028-yil 1-iyuldan — 2,0 mlrd som;
- 2029-yil 1-iyuldan — 2,5 mlrd som;
- 2030-yil 1-iyuldan — 3,0 mlrd som.
Ushbu jadval Qirgʻizistonning ichki bozorida allaqachon ishlayotgan banklarga tegishli. Qarorda yangi banklar va tizimli ahamiyatga ega banklar uchun kapitalga doir alohida talablar ham mavjud, biroq QRMB ularni tuzatishlar haqidagi relizda ochiqlamagan, shuning uchun bu raqamlarni muhokama qilinayotgan loyiha bilan bogʻlab keltirish hozircha erta boʻlar edi.
Keyingi qadamlar
QRMB 2026-yil 28-oktabrgacha loyiha boʻyicha e’tirozlarni yigʻadi. Shundan soʻng regulyator qoidalarga tuzatish kiritishi yoki yakuniy hujjatni Boshqaruv tasdigʻiga kiritishi mumkin.
QRMB tuzatishlarni xorijdagi filiallar toʻgʻrisidagi farmon bilan bevosita bogʻlamoqda va aftidan, buning ortida aynan shunday boʻlinmalar uchun kapitalning alohida normativi turibdi — loyihaning bu qismini regulyator hozircha ochiqlamadi.